Szkoła: 14 m/s i a = 7
Prędkość 14 m/s, czas reakcji 0,8 s i opóźnienie 7 m/s².
Droga całkowita wynosi 25,20 m: reakcja 11,20 m, hamowanie 14,00 m, czas hamowania 2,00 s.
Wprowadź prędkość v, czas reakcji t_r i opóźnienie a. Kalkulator dodaje drogę reakcji v·t_r do drogi hamowania v²/(2a). Przy 14 m/s, 0,8 s i 7 m/s² suma wynosi 25,20 m. Puste pole t_r oznacza 0,8 s. To model szkolny na prostej, nie droga z przepisu.
Wprowadź prędkość oraz dodatnie opóźnienie albo μ. Droga całkowita, oba odcinki i wykres pojawią się tutaj.
Samo hamowanie bez czasu reakcji liczy kalkulator ruchu jednostajnie opóźnionego, a siłę tarcia — kalkulator siły tarcia. Wynik tej strony nie jest drogą wymaganą przepisem.
Droga zatrzymania w tym kalkulatorze jest sumą dwóch odcinków ruchu prostoliniowego. Najpierw prędkość zostaje stała przez czas reakcji, więc droga reakcji wynosi v·t_r. Potem działa stałe opóźnienie a i droga hamowania wynosi v²/(2a). Suma to s_total. Dla v = 14 m/s, t_r = 0,8 s i a = 7 m/s² iloczyn reakcji wynosi 11,20 m, iloraz hamowania 196/14 = 14,00 m, a suma 25,20 m. Czas samego hamowania wynosi 14/7 = 2,00 s. Panel pokazuje te wartości z dwoma miejscami po przecinku.
Kalkulator korzysta z liczb, które wprowadzasz: prędkości v w m/s, czasu reakcji t_r w sekundach oraz opóźnienia a w m/s² albo bezwymiarowego współczynnika μ. Puste pole t_r oznacza 0,80 s, nie zero. Zero trzeba wprowadzić jawnie, gdy pytanie dotyczy samego hamowania. Gdy pole μ zawiera liczbę większą lub równą zero, kalkulator przyjmuje a = μ × 9,81 i nie korzysta z pola opóźnienia. Stała 9,81 jest wpisana w obliczeniu; osobnego pola g nie ma. Przy μ = 0,4, v = 20 m/s i t_r = 0,8 s opóźnienie wynosi 3,924 m/s², droga hamowania 50,97 m, a droga całkowita 66,97 m.
Co pokazuje panel wyniku. Oprócz drogi całkowitej kalkulator podaje drogę reakcji, drogę hamowania, czas hamowania, wprowadzoną prędkość, użyty czas reakcji, użyte opóźnienie, udział drogi reakcji w sumie oraz drogę całkowitą przy dwukrotnie większej prędkości. Przy 14 m/s, 0,8 s i 7 m/s² udział reakcji wynosi 44,4%, a dwukrotna prędkość daje 78,40 m. Wykres rysuje drogę całkowitą dla prędkości 5, 10, 15, 20, 25, 30 i 36 m/s przy aktualnych t_r i a.
Granice modelu. Wzór zakłada prostą i stałe a. Nie uwzględnia masy, nachylenia, zakrętu ani zmiany przyczepności w trakcie hamowania. Suche μ rzędu 0,7, mokre rzędu 0,4 i lodowe rzędu 0,1 są rzędami wielkości w zadaniach szkolnych, nie pomiarem jezdni i nie drogą z przepisu. Przy 13,9 m/s (około 50 km/h) i t_r = 0,8 s te trzy wartości dają odpowiednio 25,19 m, 35,74 m i 109,60 m. Samo hamowanie bez t_r liczy kalkulator ruchu jednostajnie opóźnionego. Siłę tarcia liczy osobny kalkulator, bo tutaj nie ma pola masy.
Przełącznik jednostek w nagłówku zamienia wyświetlane metry na stopy oraz m/s na ft/s, ale wzór pozostaje ten sam. Wartości w tekście są w układzie SI jako punkt odniesienia. Liczba 50 w polu o etykiecie m/s oznacza 180 km/h, nie 50 km/h. Pięćdziesiąt kilometrów na godzinę wprowadza się jako 13,9. Przecinek i kropka oznaczają tę samą liczbę. Opóźnienie równe zero, μ równe zero albo prędkość ujemna nie daje wyniku.
Przykłady na stronie prowadzą tę samą ścieżkę, co przycisk „Wypełnij ten przykład”. Szkoła: 14 m/s, 0,8 s i 7 m/s² daje 25,20 m. Teren zabudowany przy a = 7: 13,9 m/s i 0,8 s daje 24,92 m. Ta sama prędkość, t_r = 0 i a = 6 daje 16,10 m, a t_r = 1 s i a = 6 daje 30,00 m. Poza terenem zabudowanym: 25 m/s (90 km/h), t_r = 1 s i μ = 0,7 daje 70,51 m. Autostrada: 38,9 m/s (około 140 km/h), 0,8 s i 7 m/s² daje 139,21 m.
sreakcji = v · tr
sham = v2 / (2a)
stotal = sreakcji + sham
tham = v / a. Gdy pole μ jest wypełnione liczbą nieujemną, a = μ × 9,81.
Model: droga zatrzymania = droga reakcji + droga hamowania przy stałym opóźnieniu na prostej. Odcinek hamowania jest przekształceniem równania ruchu ze stałym przyspieszeniem przy prędkości końcowej równej zero (Galileusz, Discorsi, 1638; podręczniki kinematyki). Odcinek reakcji jest iloczynem stałej prędkości i czasu, zanim opóźnienie zacznie działać. Nie ma tu jednego odkrywcy „wzoru z kodeksu”: kalkulator nie odtwarza tabeli egzaminacyjnej.
Droga zatrzymania w tym modelu zaczyna się w chwili, w której pojawia się powód do hamowania, a kończy się w chwili, w której prędkość spada do zera. Pierwszy odcinek, droga reakcji, jest przebywany ze stałą prędkością v przez czas t_r. Drugi odcinek, droga hamowania, jest przebywany przy stałym opóźnieniu a aż do zatrzymania. Suma tych odcinków jest wynikiem głównym panelu. W angielskich podręcznikach ten odcinek bywa nazywany thinking distance. W tym kalkulatorze jest to po prostu v·t_r.
Odcinek hamowania nie ma osobnego odkrywcy. Gdy prędkość końcowa wynosi zero, równanie v² = v₀² + 2·a_znak·s przechodzi w s = v²/(2a) dla dodatniego opóźnienia a. Ten związek należy do kinematyki stałego przyspieszenia, opisanej przez Galileusza w Discorsi (1638) i wykładanej w kursach Hallidaya, Resnicka i Walkera oraz Younga i Freedmana. Czas reakcji doszedł później, w zadaniach szkolnych i w inżynierii ruchu, jako osobny odcinek dodawany przed hamowaniem. Ten kalkulator składa oba odcinki. Nie zastępuje przepisu drogowego ani tabeli z egzaminu na prawo jazdy, bo te materiały przyjmują własne t_r i własne a.
Krok 1. Przez czas t_r przyspieszenie wynosi zero, więc s_reakcji = v·t_r. Krok 2. Od chwili, w której zaczyna działać opóźnienie, v(t) = v − a·t aż do t_ham = v/a. Krok 3. Droga na tym odcinku: s_ham = v·t_ham − ½·a·t_ham². Podstawienie t_ham = v/a daje s_ham = v²/(2a). Krok 4. s_total = v·t_r + v²/(2a). Krok 5. Sprawdzenie dla 14 m/s, 0,8 s i 7 m/s²: reakcja 11,20 m, hamowanie 14·2 − ½·7·4 = 14,00 m, suma 25,20 m. Średnia prędkość podczas hamowania wynosi v/2, więc 7 m/s · 2 s = 14 m. To ta sama tożsamość, nie drugi model.
Droga reakcji rośnie liniowo z v i z t_r. Droga hamowania rośnie z kwadratem v i maleje odwrotnie do a. Dlatego dwukrotnie większa prędkość przy tych samych t_r i a nie podwaja sumy. Przy 14 m/s, 0,8 s i 7 m/s² suma wynosi 25,20 m, a przy 28 m/s wynosi 78,40 m: reakcja rośnie z 11,20 m do 22,40 m, a hamowanie z 14,00 m do 56,00 m.
Na poziomej jezdni model tarcia kinetycznego przyjmuje, że siła tarcia wynosi μ·N, a nacisk N równa się ciężarowi m·g. Przyspieszenie z drugiej zasady Newtona wynosi wtedy a = μ·g, a masa się skraca. Kalkulator używa g = 9,81 m/s², nie 9,8 i nie 10. Przy μ = 0,4 wychodzi 3,924 m/s². Panel zaokrągla wyświetlane opóźnienie do dwóch miejsc (3,92 m/s²), a metry liczy z pełnego iloczynu, zanim zaokrągli wynik.
Gdy pole μ zawiera liczbę większą lub równą zero, ten iloczyn zastępuje wprowadzone a. Ujemne μ jest pomijane i wtedy potrzebne jest dodatnie a. μ = 0 daje a = 0 i komunikat zamiast wyniku, bo dzielenie przez 2a nie jest określone. Puste μ zostawia wprowadzone a. To reguła pól tego kalkulatora, nie zasada fizyki mówiąca, że tarcie „wygrywa” z pomiarem opóźnienia.
W zadaniach szkolnych suchej nawierzchni często przypisuje się μ rzędu 0,7, mokrej rzędu 0,4, a lodowi rzędu 0,1. To rzędy wielkości modelu, nie pomiar konkretnej jezdni i nie norma. Przy 13,9 m/s i t_r = 0,8 s: μ = 0,7 daje a = 6,867 m/s², drogę hamowania 14,07 m i sumę 25,19 m; μ = 0,4 daje sumę 35,74 m; μ = 0,1 daje sumę 109,60 m. Ta sama prędkość i to samo t_r, a inna skala tarcia.
Puste pole t_r oznacza 0,80 s. To wartość domyślna w tym kalkulatorze. Nie jest to zmierzony czas reakcji konkretnej osoby. Zero trzeba wprowadzić jawnie. Przy 13,9 m/s i a = 6 m/s² czas reakcji 0 daje samą drogę hamowania 16,10 m, czyli ten sam wynik, co kalkulator ruchu jednostajnie opóźnionego. Czas reakcji 1 s przy tych samych v i a dodaje 13,90 m i daje sumę 30,00 m. Czas hamowania w obu przypadkach wynosi 2,32 s, bo t_ham = v/a nie zależy od t_r.
13,9 m/s jest szkolnym przybliżeniem 50 km/h (dokładnie 50/3,6 ≈ 13,89 m/s). Taka prędkość jest często spotykana w terenie zabudowanym w Polsce. 25 m/s to 90 km/h, prędkość często spotykana poza terenem zabudowanym. 38,9 m/s to około 140 km/h, prędkość często spotykana na autostradzie. Kalkulator przelicza te prędkości tym samym wzorem. Nie podaje drogi, której wymaga przepis dla danego znaku, i nie odtwarza tabeli z egzaminu.
Dla 13,9 m/s, 0,8 s i a = 7 m/s² suma wynosi 24,92 m (reakcja 11,12 m, hamowanie 13,80 m). Dla 25 m/s, t_r = 1 s i μ = 0,7 suma wynosi 70,51 m. Dla 38,9 m/s, 0,8 s i a = 7 m/s² suma wynosi 139,21 m, a czas hamowania 5,56 s. To ilustracja skali wzoru, nie deklaracja dla jednego modelu auta.
Model jest kinematyką na prostej. Nachylenie zmienia składową ciężaru wzdłuż jezdni, więc a = μ·g przestaje obowiązywać bez dodatkowego członu. Zakręt dokłada przyspieszenie dośrodkowe. Przyczepność, która słabnie w trakcie hamowania, wymaga a(t), nie jednego ilorazu. Masa nie zmienia s_total, dopóki a jest dane. Energia ½mv² i pęd mv mają własne kalkulatory, bo tutaj nie ma pola masy. Wykres porównuje drogę całkowitą przy prędkościach 5, 10, 15, 20, 25, 30 i 36 m/s dla aktualnych t_r i a. Nie jest to rodzina krzywych dla różnych nawierzchni naraz.
Odcinek hamowania pochodzi z równań ruchu ze stałym przyspieszeniem: Galileo Galilei, Discorsi e dimostrazioni matematiche intorno a due nuove scienze, 1638; D. Halliday, R. Resnick, J. Walker, Podstawy fizyki, t. 1, PWN; H. D. Young, R. A. Freedman, University Physics, rozdział o ruchu po prostej; R. P. Feynman, R. B. Leighton, M. Sands, Feynmana wykłady z fizyki, t. I, rozdział 8. Rozdzielenie odcinka reakcji i odcinka hamowania opisuje hasło stopping distance w literaturze dydaktycznej. Metr i sekundę określa broszura SI BIPM. Strona ma charakter edukacyjny i nie zastępuje przepisu o ruchu drogowym.
Symbole poniżej są polami i wynikami tego kalkulatora. Przykład odniesienia: 14 m/s, t_r = 0,8 s i a = 7 m/s² daje 11,20 m + 14,00 m = 25,20 m.
Prędkość 14 m/s, czas reakcji 0,8 s i opóźnienie 7 m/s².
Droga całkowita wynosi 25,20 m: reakcja 11,20 m, hamowanie 14,00 m, czas hamowania 2,00 s.
Prędkość 13,9 m/s (około 50 km/h), czas reakcji 0,8 s i opóźnienie 7 m/s².
Droga całkowita wynosi 24,92 m: reakcja 11,12 m i hamowanie 13,80 m. To jest kontekst prędkości, a nie droga wymagana przepisem.
Prędkość 13,9 m/s, czas reakcji 0 s i opóźnienie 6 m/s².
Zostaje sama droga hamowania 16,10 m, jak w ruchu jednostajnie opóźnionym. Czas hamowania wynosi 2,32 s.
Prędkość 13,9 m/s, czas reakcji 1 s i opóźnienie 6 m/s².
Droga całkowita wynosi 30,00 m: reakcja 13,90 m i hamowanie 16,10 m. Czas hamowania nadal wynosi 2,32 s.
Prędkość 13,9 m/s, czas reakcji 0,8 s i μ = 0,7 (suchy rząd wielkości).
Przy a = 0,7 × 9,81 droga całkowita wynosi 25,19 m: reakcja 11,12 m i hamowanie 14,07 m.
Prędkość 13,9 m/s, czas reakcji 0,8 s i μ = 0,4 (mokry rząd wielkości).
Droga całkowita wynosi 35,74 m: reakcja 11,12 m i hamowanie 24,62 m. To nie jest norma mokrej jezdni.
Prędkość 13,9 m/s, czas reakcji 0,8 s i μ = 0,1 (lodowy rząd wielkości).
Droga całkowita wynosi 109,60 m: reakcja 11,12 m i hamowanie 98,48 m. Czas hamowania wynosi 14,17 s.
Prędkość 25 m/s (90 km/h), czas reakcji 1 s i μ = 0,7.
Droga całkowita wynosi 70,51 m: reakcja 25,00 m i hamowanie 45,51 m. Czas hamowania wynosi 3,64 s.
Prędkość 38,9 m/s (około 140 km/h), czas reakcji 0,8 s i opóźnienie 7 m/s².
Droga całkowita wynosi 139,21 m: reakcja 31,12 m i hamowanie 108,09 m. Czas hamowania wynosi 5,56 s.
Kalkulator wyznacza drogę zatrzymania jako sumę drogi reakcji i drogi hamowania: s_total = v·t_r + v²/(2a). Opóźnienie a jest dodatnie. Dla 14 m/s, 0,8 s i 7 m/s² wynik wynosi 11,20 m + 14,00 m = 25,20 m, a czas samego hamowania 2,00 s. To model szkolny stałego opóźnienia, nie tabela z przepisu drogowego.
Prędkość w metrach na sekundę, czas reakcji w sekundach, opóźnienie w metrach na sekundę do kwadratu. 50 km/h to około 13,9 m/s, a 90 km/h to 25 m/s. Przełącznik jednostek w nagłówku zamienia wynik na stopy i ft/s, ale sekundy zostają sekundami. Współczynnik μ jest bezwymiarowy.
Droga reakcji to odcinek v·t_r przebyty ze stałą prędkością, zanim opóźnienie zacznie działać. Droga hamowania to v²/(2a) od tej chwili do zatrzymania. Czas hamowania t_ham = v/a nie jest czasem reakcji. Przy 14 m/s i 7 m/s² t_ham wynosi 2,00 s, a t_r w tym przykładzie wynosi 0,8 s.
Puste pole t_r oznacza 0,80 s, nie zero. Zero trzeba wprowadzić jawnie, jeśli pytanie dotyczy samego hamowania. Przy 13,9 m/s i 6 m/s² czas reakcji 0 daje 16,10 m, a czas reakcji 1 s daje 30,00 m.
Gdy pole μ zawiera liczbę większą lub równą zero, kalkulator przyjmuje a = μ × 9,81 i nie korzysta z pola opóźnienia. Przy μ = 0,4 opóźnienie wynosi 3,924 m/s². Przy 20 m/s i 0,8 s droga hamowania wynosi 50,97 m, a droga całkowita 66,97 m. Jeśli μ jest puste, obowiązuje wprowadzone a. Ujemne μ jest pomijane.
Czas hamowania jest proporcjonalny do v, a średnia prędkość podczas hamowania wynosi v/2, więc s_ham rośnie z kwadratem v. Droga reakcji rośnie tylko liniowo. Przy 14 m/s, 0,8 s i 7 m/s² suma wynosi 25,20 m, a przy dwukrotnie większej prędkości 78,40 m.
Nie. To rzędy wielkości modelu tarcia w zadaniach szkolnych: około 0,7 na sucho, około 0,4 na mokro i około 0,1 na lodzie, przy g = 9,81 m/s². Przy 13,9 m/s i 0,8 s te trzy wartości dają odpowiednio 25,19 m, 35,74 m i 109,60 m. Kalkulator nie odtwarza tabel z egzaminu na prawo jazdy i nie podaje drogi wymaganej przepisem.
Ruch jednostajnie opóźniony liczy tylko v²/(2a), od chwili, w której opóźnienie już działa. Ten kalkulator dodaje odcinek reakcji. Przy 13,9 m/s, t_r = 0 i a = 6 m/s² oba opisy dają tę samą drogę 16,10 m.
Dzielenie przez zero nie jest określone, a zerowe opóźnienie w tym modelu nie zatrzymuje ciała. μ = 0 daje a = 0 i ten sam komunikat. Prędkość ujemna jest odrzucana. v = 0 daje drogę 0 m.
Nie. To kinematyka na prostej przy stałym a. Masa nie zmienia drogi, dopóki opóźnienie jest dane. Nachylenie, zakręt i zmiana przyczepności w trakcie hamowania nie wchodzą do wzoru. Siłę tarcia liczy osobny kalkulator.
Podziel km/h przez 3,6. 50 km/h to 13,89 m/s; w przykładach użyte jest 13,9 m/s. 90 km/h to 25 m/s, a 140 km/h to około 38,9 m/s. Odwrotnie, m/s pomnóż przez 3,6: 14 m/s to 50,4 km/h. Trzydzieści mil na godzinę to około 13,4 m/s.
Tak. 0,8 i 0.8 to ten sam czas reakcji. Kalkulator zamienia przecinek na kropkę przed obliczeniem.
Dodaj drogę reakcji v·t_r do drogi hamowania v²/(2a). Dla 14 m/s, 0,8 s i 7 m/s²: 11,20 m + 14,00 m = 25,20 m.
Przy 13,9 m/s (około 50 km/h), t_r = 0,8 s i a = 0,7×9,81 droga całkowita wynosi 25,19 m: reakcja 11,12 m i hamowanie 14,07 m.
Przy 14 m/s, 0,8 s i 7 m/s² suma wynosi 25,20 m. Przy 28 m/s te same t_r i a dają 78,40 m, bo odcinek hamowania rośnie z kwadratem v.
Tu wynik zawiera odcinek reakcji v·t_r. Ruch jednostajnie opóźniony liczy tylko v²/(2a) od chwili, w której opóźnienie już działa.
Nie. To model szkolny stałego opóźnienia na prostej. Wartości μ są rzędami wielkości, nie tabelą egzaminacyjną ani przepisem drogowym.
Definicja, rozdzielenie odcinków i wyprowadzenie pochodzą z podręczników mechaniki i z broszury SI. Strona nie cytuje tabeli egzaminacyjnej jako własnego wyniku.
Strona zaktualizowana 15 października 2026.