Impuls siły

Siła działająca przez czas zmienia pęd. Wpisz F i Δt albo m, v₀ i vₖ, a dostaniesz impuls J (= Δp).

To samo zjawisko opisuje pęd. Drogę hamowania przy znanym opóźnieniu policzysz w ruchu opóźnionym.

Dane

Wynik

Wprowadź dane — wynik pojawi się tutaj.

Jak to działa

F Δt J = F·Δt J = Δp = m(vₖ − v₀)
Impuls siły w czasie Δt zmienia pęd: J = F·Δt = Δp.

Impuls siły to J = F·Δt. W SI jednostką jest niutonosekunda (N·s), równa jednostce pędu kg·m/s. Druga zasada dynamiki mówi o zmianie pędu: stała siła przez czas Δt zmienia pęd o dokładnie F·Δt.

Stąd drugi tryb: J = Δp = m(vₖ − v₀). Auto 1000 kg hamujące z 20 m/s do zera traci 20000 kg·m/s pędu, czyli tyle impulsu muszą dostarczyć hamulce (i opony).

To nie jest to samo co sama siła F = m·a: tu liczy się iloczyn siły i czasu (albo zmiana pędu), nie chwilowe a. Przy stałym F masz też a = F/m, ale impuls zbiera efekt w czasie.

Strona zmiana pędu opisuje to samo zjawisko; główny kalkulator jest tutaj. Jednostki siły z nagłówka ({{mass}} nie dotyczy trybu F·Δt); czas trzymaj w sekundach.

Wykres pokazuje, jaka średnia |F| dałaby ten sam |J| przy różnych Δt: krótszy czas → większa siła (zderzenie vs powolne hamowanie).

Jak korzystać

  1. Wybierz tryb: F·Δt albo zmiana pędu (m, v₀, vₖ).
  2. Wpisz dane w jednostkach z etykiet pól.
  3. Odczytaj impuls J: to główny wynik (= |Δp|).
  4. W trybie F·Δt zobaczysz też średnią |F| (tu równą |F| z wejścia).
  5. Porównaj przykłady: piłka, auto, start windy, młot.

Wzór

J = F·Δt

J = Δp = m(vkv0)

Jednostka: N·s = kg·m/s.

Przykłady z życia

Uderzenie młotkiem

F = 100 N, Δt = 0,5 s → J = 50 N·s.

Hamowanie auta (Δp)

m = 1000 kg, v₀ = 20 m/s → 0.

Serw tenisowy

F ≈ 400 N przez 0,02 s na piłce.

Start windy

m = 800 kg, v₀ = 0 → 2 m/s.

Rzut piłką

F = 50 N, Δt = 0,15 s.

Tramwaj hamuje

m = 20000 kg, 10 m/s → 2 m/s.

Pchnięcie szafy

F = 200 N przez 1,2 s.

Rowerzysta zwalnia

m = 80 kg, 8 m/s → 3 m/s.

Krótki impuls

F = 1000 N, Δt = 0,05 s.

Propozycje użycia

  • Zadania ze szkoły: impuls i zasada zachowania pędu.
  • Szacunek siły średniej przy znanym Δp i czasie kontaktu.
  • Hamowanie: ile impulsu trzeba „wyczerpać”.
  • Zderzenia przybliżone jako F·Δt.
  • Start windy / windy towarowej.
  • Sport: kontakt rakiety z piłką.
  • Porównanie miękkiego vs twardego lądowania (różne Δt).
  • Sprawdzenie, czy F·Δt zgadza się z m·Δv.
  • Przygotowanie do dynamiki zderzeń.

Najczęściej zadawane pytania

Czym różni się impuls od siły?

Siła mówi „jak mocno” w danej chwili. Impuls zbiera siłę w czasie: ta sama F przez dłuższy Δt daje większą zmianę pędu.

Dlaczego J ma jednostkę N·s?

Bo J = F·Δt. 1 N·s = 1 kg·m/s, czyli dokładnie jednostka pędu, stąd J = Δp.

Kiedy wybrać tryb Δp zamiast F·Δt?

Gdy znasz masy i prędkości, a nie znasz siły ani czasu kontaktu. Typowe hamowanie albo „z v₀ do vₖ”.

Czy znak impulsu ma znaczenie?

Tak: kierunek Δv. W wyniku pokazujemy |J| i dopisek o przeciwnym kierunku, gdy Δp < 0.

Jak to łączy się z F = m·a?

Przy stałym F: a = F/m i Δv = a·Δt, więc m·Δv = F·Δt. Oba tryby mówią to samo.

Czy to strona „zmiana pędu”?

To to samo zjawisko. Tutaj jest główny kalkulator; strona zmiany pędu odsyła właśnie tutaj.

Czy czas reakcji kierowcy wchodzi w impuls?

Nie. Impuls hamowania dotyczy siły hamującej w czasie kontaktu opon z drogą. Czas reakcji dodaje drogę przed rozpoczęciem hamowania.

Co z siłą zmienną w czasie?

Ścisły wzór to całka F dt. Tu liczymy średnią F albo czyste Δp; to wystarczy do szkoły i szybkich szacunków.

Jakie jednostki prędkości?

Te z etykiety pola (m/s albo ft/s przy US). Nie mieszaj km/h z sekundami bez przeliczenia; nagłówek pomaga.

Czy masa może być zero?

Nie: wtedy Δp nie ma sensu. W trybie F·Δt masa nie jest potrzebna.

Co dalej po policzeniu J?

Zobacz pęd p = mv i drogę hamowania w ruchu opóźnionym, jeśli znasz a.