Artykuł
Predkosc stała w czasie. Dwa znane z trójki v, s, t — trzecie wychodzi z s = v·t.
Część 1 serii Fizyka bez tajemnic. Dalej: ruch przyspieszony.
Ruch jednostajny to najprostszy model: prędkość nie rośnie i nie maleje. Jeśli trzymasz stałe 20 m/s przez 90 s, droga to 1800 m — kropka. Wykres s(t) jest wtedy prostą, o czym Galileusz pisał już w Dialogach (1638).
W szkole myli się trzy narzędzia. Solver v–s–t wypełnia dowolne dwa pola. „Tylko droga” zawsze liczy s = v·t z dwoch danych. Predkosc średnia dzieli cały dystans przez cały czas z korkami — to nie to samo co chwilowe v na liczniku.
Praktyczna uwaga: „jadę dziewięćdziesiątką” bywa prędkością chwilowa. Jeśli na trasie były światła, licz średnią. Ten artykuł i kalkulator solvera zakładaja, ze v naprawdę było stałe albo ze świadomie bierzesz idealny model.
| Sytuacja | Wzór | Kiedy |
|---|---|---|
| Znasz v i t | s = v·t | Droga przy stałej prędkości |
| Znasz s i t | v = s/t | Prędkość (tu: stała = średnia) |
| Znasz s i v | t = s/v | Czas przejazdu bez postoju |
| Cała trasa z korkami | v̄ = s/t | Prędkość średnia — inny kalkulator |
Samochód jedzie ze stałą prędkością v = 20 m/s przez t = 90 s. Jaką drogę pokona?
Kroki
Wynik: s = 1800 m
Przy stałej v = 25 m/s trzeba przejechac s = 5000 m. Ile czasu zajmie przejazd?
Kroki
Wynik: t = 200 s
