Artykuł
Ciśnienie: siła przez pole
Ciśnienie to siła podzielona przez pole styku. Ta sama siła daje większe ciśnienie na mniejszej powierzchni.
Liczy to kalkulator ciśnienia p = F/S. Słup cieczy jest na stronie p = ρgh.
Prosto mówiąc
Ta sama siła na małej krawędzi daje większe ciśnienie niż na desce. Zmienia się pole styku, nie wartość siły.
Ciśnienie to siła podzielona przez pole. Im mniejsze pole, tym większe ciśnienie.
W tym artykule: p to ciśnienie. F to siła, podawana w niutonach (N). S to pole styku, podawane w metrach kwadratowych. Wynik jest w paskalach (Pa). 1 kPa to 1000 Pa, 1 MPa to 1 000 000 Pa. g to przyspieszenie ziemskie, około 9,81 m/s². Wzór ρgh na osobnej karcie to gęstość razy g razy wysokość słupa cieczy.
Kiedy to się przydaje
| Sytuacja | Co pokazuje karta |
|---|---|
| Liczy się ciśnienie skrzyni na podłodze albo prasy na materiale. | Karta dzieli siłę przez pole styku. Wynik podaje w paskalach. |
| Porównujesz tę samą siłę na podeszwie i na cienkim obcasie. | Siła zostaje ta sama. Mniejsze pole daje większe ciśnienie. |
| W zadaniu podano masę, a nie siłę. | Najpierw liczysz siłę jako masę razy g, a dopiero potem dzielisz przez pole. |
Wzór z tej karty
p = F / S. Siła w niutonach, pole w metrach kwadratowych, wynik w paskalach. 700 N na 0,02 m² to 35 000 Pa, czyli 35 kPa. Na obcasie 0,0001 m² te same 700 N dają 7 MPa. Pole zero nie dzieli, karta tego nie puści.
To nie jest ciśnienie w oponie z manometru ani słup wody. Słup cieczy liczy osobna karta z gęstością, g i wysokością. Tu wpisujesz tylko siłę i pole styku.
Gdzie to wraca w zadaniu
Skrzynia na podłodze, prasa, gwóźdź. Jeśli treść daje masę zamiast siły, najpierw F = mg, potem dzielisz przez S. Jednostki muszą się zgadzać: cm² zamień na m², zanim podzielisz, bo trzy rzędy giną w ciszy.
Przykład na liczbach
700 N na 0,02 m²
700 / 0,02 = 35 000 Pa, czyli 35 kPa. Na obcasie 0,0001 m² te same 700 N dają 7 MPa.
Typowe liczby z karty
| Dane wejściowe | Wynik |
|---|---|
| Siła wynosi 700 N, a pole styku 0,02 m². | Ciśnienie wynosi 35 000 Pa, czyli 35 kPa. |
| Ta sama siła 700 N działa na pole 0,0001 m², jak na cienkim obcasie. | Ciśnienie wynosi wtedy 7 MPa. |
Typowe błędy
| Błąd | Skutek | Jak uniknąć |
|---|---|---|
| Pole 200 cm² wpisujesz jako 200, bez przeliczenia na metry. | Wynik wychodzi o cztery rzędy za mały. | 200 cm² to 0,02 m². Najpierw przelicz pole, potem dziel. |
| W pole siły wpisujesz masę w kilogramach. | Brakuje mnożenia przez g, więc siła jest za mała. | Najpierw policz siłę jako F = mg. |
| Traktujesz to jak ciśnienie słupa cieczy. | To inny wzór. Słup cieczy liczy osobna karta z gęstością i wysokością. | Ciśnienie hydrostatyczne policz na osobnej karcie. |
| Wpisujesz pole równe zeru. | Dzielenie przez zero nie ma sensu. Karta tego nie policzy. | Zostaw pole większe od zera. |
Zanim podstawisz do wzoru
- Siła jest w niutonach, a pole w metrach kwadratowych.
- Centymetry kwadratowe są już przeliczone na metry kwadratowe.
- Jeśli znasz masę, najpierw liczysz siłę jako F = mg.
- To nie ciśnienie hydrostatyczne i nie odczyt z manometru w oponie.
Najczęściej zadawane pytania
Ile jest 700 N na 0,02 m²?
35 kPa. 700 / 0,02 = 35 000 Pa.
Dlaczego obcas daje większe p?
Bo S jest mniejsze. Ta sama F na 0,0001 m² to 7 MPa.
Czy to ciśnienie hydrostatyczne?
Nie. Tam wchodzi wzór ρgh, czyli gęstość razy g razy wysokość. Tu tylko siła F i pole S.
Co jeśli znam masę, nie siłę?
Najpierw F = mg, potem p = F/S. Karta ciśnienia nie mnoży przez g sama.
Czy mogę wpisać cm²?
Przelicz na m². 200 cm² to 0,02 m², nie 200.
Co przy S = 0?
Dzielenie nie ma sensu. Karta nie liczy.